معصومه میرغروی

چکیده:
در ﺟﻬﺎن اﻣﺮوزه اﻣﻨﯿﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻬﻢﺗﺮﯾﻦ عامل در ﺗﺪوﯾﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋيﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﮔﺮدﺷﮕﺮي در ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﺷﻤﺎر آﻣﺪه و ﺑﺎ ﻣﻘﻮﻟﻪ ﮔﺮدﺷﮕﺮي راﺑﻄﻪ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ دارد. سرآمد انواع گردشگری‌ها و پرمشتری‌ترین آنها گردشگری شهری است؛ به طوری‌که، با توجه به جایگاه ویژه شهر، در بسیاری از کشورهای موفق در این صنعت، شهر پایه و اساس توسعه گردشگری است. بدین منظور، بسیاری از شهرها درصددند تا از ویژگی‌ها و امکانات خاص شهر خود سود برده و از مزایای جلب توریست شهری بهره گیرند. گردشگري مانند يك محصول اقتصادي وابسته به نظام عرضه و تقاضا است، که در چارچوب عرضه به عنوان محصول گردشگري در مناطق مختلف می‌توان به جاذبه‌ها، دسترسي به تأسيسات و تسهيلات زيربنايي، خدمات مهمان‌نوازي، عناصر سازماني و نهادي اشاره کرد. در اين ميان، يكي از عوامل و شاخص‌هاي اساسي، كه تأثيرات مستقيم زيادي بر گردشگري داشته، امنيت گردشگري است، که مي‌توان گفت، بعد از عامل جاذبه، مهمترين عامل شكل‌گيري محيط گردشگري می‌باشد. در واقع، احساس آرامش و امنیت شاید مهم‌ترین دلیل برای سفر کردن است. تحقیق در این ﭘﮊوهش ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ اﻣﻨﯿﺖ اجتماعی عاملي ﺗﻌﯿﯿﻦ‌ﮐﻨﻨﺪه در ﺗﻮﺳﻌﻪ ﮔﺮدﺷﮕﺮي شهری است.

واﮊگان کلیدی:
امنیت اجتماعی، توسعه گردشگری، محصول گردشگری، جاذبه، گردشگری شهری.

بیان مسئله
انسان گرایش درونی برای مسافرت و دیدن سایر ملل و اقوام دارد و این مسئله از نظر توریسم بسيار حائز اهمیت است. کارشناسان مطالعات خود را در رابطه با این گرایش و میل معطوف کرده‌اند. توجه مناسب به اجرای قوانین، اطلاع‌رسانی به مردم، هماهنگی سازمان‌ها و تبلیغات صحیح و امنیت جهانگردان از عواملی است که در زمینه رونق بخشیدن به این صنعت اهمیت زیادی دارد. ﮔﺮدﺷﮕﺮي در دﻧﯿﺎي ﺟﺪﯾﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺻﻨﻌﺘﯽ ﻣﻬﻢ، ﺑﺪون ﺷﮏ ﻣﻮﺿﻮع اﻣﻨﯿﺖ ﯾﮑﯽ از شاخص‌ﻫﺎي ﻣﻬﻢ آن است، زﯾﺮا ﻫﺮ اﻧﺴﺎﻧﯽ، ﮐﻪ از آن ﺑﻪ ﻧﺎم ﮔﺮدﺷﮕﺮ ﯾﺎد ﻣﯽشود، در اﻣﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدي ﮐﺸﻮرﻫﺎ ﻣﺪﻧﻈﺮ ﺗﺼﻤﯿﻢ‌ﮔﯿﺮﻧﺪﮔﺎن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ. در راﺳﺘﺎي ﺗﺤﻘﻖ اﯾﻦ اﻣﺮ و ﮔﺴﺘﺮش آن، براي اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻘﺎﺻﺪ ﮔﺮدﺷﮕﺮي اوﻟﯿﻦ عاملي را ﮐﻪ ﺑﺪان ﺗﻮﺟﻪ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ وﺟﻮد اﻣﻨﯿﺖ است. ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺎس، ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﺑﺪون اﻣﻨﯿﺖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺣﺘﯽ ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺑﺎزارﯾﺎﺑﯽ ﺑﺎ ﺷﮑﺴﺖ ﻣﻮاﺟﻪ ﺧﻮاﻫﺪ شد. ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺻﻨﻌﺖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي در هر ﮐﺸﻮر ﻧﺸﺎنه ﺛﺒﺎت اﻣﻨﯿﺖ ﻣﻠﯽ اﺳﺖ و يكي از ﻋوامل روﻧﻖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي در ﮐﺸﻮر ﺗﻮﺟﻪ دوﻟﺖ ﺑﻪ ﺗﺄﻣﯿﻦ اﻣﻨﯿﺖ آن اﺳﺖ. بدين‌جهت، ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮﺿﻮع اﻣﻨﯿﺖ، ﻋﻮاﻣﻞ زﻣﯿﻨﻪ‌ﺳﺎز آن و راﻫﮑﺎرﻫﺎي ﺗﻘﻮﯾﺖ اﻣﻨﯿﺖ در ﺷﻬﺮﻫﺎ ﺿﺮورت دارد و در اﯾﻦ ﺑﯿﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺳﯿﺖ اﻣﻨﯿﺖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي در ﺷﻬﺮها و با توجه به وجود ﭘﺘﺎﻧﺴﯿﻞﻫﺎي ﺷﻬﺮی ﺿﺮوري‌ست و راﻫﮑﺎرهاي ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي ارﺗﻘﺎء آن انديشيده شود.

مقدمه
در دهه‌های اخیر رشد و توسعه صنعت گردشگری و اتخاذ آن به عنوان یکی از فعالیت‌های عمده اقتصادی از طرف کشورهای توسعه یافته و رقابت مقاصد عمده گردشگری در جهت جذب گردشگران، برنامه‌ریزان را بر آن داشته تا جهت افزایش درآمدهای حاصله از فعالیت‌های گردشگری به دو مقوله مهم توجه نمایند: اول افزایش رضایت گردشگران و ارتقای لذت و کیفیت گردشگری، دوم تلاش در جهت حفظ منافع جوامع میزبان. (1991:15 Inskeep)
بررسی پدیده‌ها و شناخت شیوه‌های تسلط و شرایط حاکم بر آنها در گذشته، چگونگی تحولات و دگرگونی‌های آنها را طی دوران‌های مختلف نشان می‌دهد و در تعین شرایط فعلی کمک‌های مؤثری می‌کند. شناخت وضع موجود نیز با اتکاء به حقایق عینی منجر به کشف تنگناها، مشکلات، موانع، نیازها، امکانات و سایر موارد مشابه می‌شود و پس از تجزیه و تحلیل یافته‌ها با شیوه‌ای علمی و منظم و با تکیه بر انعطاف‌پذیری، پویایی و توجه به اولویت‌ها و رسیدن به هدف‌های نهایی، طرح تنظیم‌یافته و با توجه به زمان‌بندی، اجرای آن صورت می‌گیرد. (سازمان برنامه و بودجه 1371).
یکی از مهمترین عواملی که باعث افول صنعت توریسم در هر کشور می‌شود، فقدان امنیت در آن کشور است. به عبارت دیگر، با گسترش نا امنی در ابعاد جانی و مالی، میزان تمایل و رغبت جهانگردان به صورت تصاعدی کاهش خواهد یافت.
گام اول در بهبود صنعت توریسم در ایران برقراری و تضمین امنیت فراگیر، هم در بعد خارجی و هم در بُعد داخلی و ملی آن است. به منظور تحقق این هدف باید پس از برقراری امنیت کامل با بکارگیری وسایل ارتباطی و رسانه‌های بین‌المللی، وجود امنیت کامل در کشور را به سمع و نظر عموم مردم و جهانگردان همه کشورهای جهان رساند تا تصویر نادرست فقدان امنیت در کشور، مانع از رشد و توسعه صنعت توریسم نشود. (معتضدی، 1381: 221).
ﺻﻨﻌﺖ ﺟﻬﺎﻧﮕﺮدي در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﺮاي ﺑﯿﺶ از 200 ﻣﯿﻠﯿﻮن ﻧﻔﺮ ﺷﻐﻞ اﯾﺠﺎد ﮐﺮده و ﺣﺪود 11 درﺻﺪ از ﮐﻞ اﺷﺘﻐﺎل ﺟﻬﺎﻧﯽ را ﺑﻪ ﺧﻮد اﺧﺘﺼﺎص داده اﺳﺖ. ﺳﻮد ﮔﺮدﺷﮕﺮي در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻠﯽ و ﻣﻨﻄﻘﻪ‌اي ارﺗﺒﺎط ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺑﺎ اﻣﻨﯿﺖ داﺷﺘﻪ و ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺧﺪﺷﻪ در آن ﺑﺎﻋﺚ ﺧﺴﺎرات ﺟﺒﺮان‌ﻧﺎﭘﺬﯾﺮ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺻﻨﻌﺖ مي‌شود. ﺑﺪﯾﻬﯽ اﺳﺖ، ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﯾﻦ ﺻﻨﻌﺖ، آﻣﺎرﻫﺎي ﯾﺎد ﺷﺪه ﻧﯿﺰ اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﻫﺪ ﯾﺎﻓﺖ و در اﯾﻦ ﻣﯿﺎن ﺗﻮرﯾﺴﺖﻫﺎي ﻣﻮﺟﻮد در ﺳﺒﺪ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻋﺎﯾﺪ ﮐﺸﻮرﻫﺎﯾﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺴﺘﺮﻫﺎي ﻻزم، از ﺟﻤﻠﻪ اﻣﻨﯿﺖ و ﺧﺪﻣﺎت، را در ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺷﮑﻞ ﻣﻮﺟﻮد آﻣﺎده ﮐﺮده‌اﻧﺪ.

اهداف ﭘﮊوهش
1- بررسی امنیت اجتماعی در شهرهای گردشگری
2- شناخت میزان احساس امنیت در گردشگران
3- بررسی میزان تمایل گردشگران برای برگشت در مسافرت‌های بعدی

پیشینه تحقیق
جعفر هزار جریبی در مقاله خود با عنوان احساس امنیت اجتماعی از منظر گردشگری به این نتیجه رسیده است که احساس امنیت گردشگران خارجی تقریباً در سطح بالایی قرار دارد. از این‌رو، مشارکت مردم و متصدیان مربوطه کشور در امر حفاظت محیط زیست انسانی جهانی، میراث فرهنگی و طبیعت به عنوان عاملي مؤثر می‌تواند به توسعه جهانگردی کشور کمک نماید.
حسین یغفوری در مقاله خود با با عنوان نقش امنیت در توسعه گردشگری چابهار به این نتیجه رسیده‌اند که حضور گردشگران خارجی و شناخت امنیت داخلی و ملی بارزترین عامل گسترش در هر کشوری است که می‌خواهد خود را با مشخصات کشورهای پیشرو در امر توریسم تطبیق دهد.
فریبا قرایی، نفیسه رادجهانباتی و نازیلا رشیدپور در مقاله‌ای با عنوان بررسی و سنجش حس امنیت در مناطق مختلف شهری (مناطق 2 و11 تهران) بر این باورند که فضاهای شهری امروزی مؤلفه‌ای برای وقوع نابهنجاری‌های شهری و در نتیجه عدم وقوع امنیت در شهر می‌باشد.

مبانی نظری
گردشگری در چهارچوب الگوهای فضایی خاصی عمل می‌کند. یکی از این الگوها گردشگری شهری است. نواحی شهری، به علت آنکه جاذبه‌های تاریخی و فرهنگی بسیاری دارند، غالباً مقاصد گردشگری مهمی محسوب می‌شوند. (timothy,1995,63). همگام با توسعه گردشگری در نواحی شهری، برای برآوردن نیازهای گردشگران، خدمات حمایتی بیشتری نظیر رستوران و محل اقامت ساخته می‌شود. چهار وﯾﮊگی قابل قبول و متداول شهرها عبارت‌اند از: تراکم زیاد فیزیکی، ایفای نقش‌های متفاوت فرهنگی- اجتماعی، ایفای نقش‌های متفاوت اقتصادی و مرکزیت عینی در شبکه داخل شهری و منطقه‌ای (پاپلی یزدی،1377،189). بروز بحران‌ها و پیدایی دشواری‌های طبیعی و انسانی به طور مستقیم بر گردشگری تأثیر می‌گذارد و بر کشورهای در حال توسعه بیشترین آسیب اقتصادی را وارد می‌کند (کارگر، 1386، 10). یکی از مهم‌ترین خدمات حمایتی برای گردشگران احساس امنیت است.
امنیت مفهوم کلی است که شامل وضعیت سلامت و آرامش و رفاه فرد و ثبات جامعه می‌شود و در حقیقت محفوظ ماندن از آسیب دیگران است. در مجموع، امنیت اجتماعی فضایی است که شامل دو بعد عینی و ذهنی است. در بعد عینی، امنیت اجتماعی به معنای شرایط و موقعیت ایمن و حفظ و گسترش آن برای افراد جامعه در مقابل عوامل بیرونی است، مانند نا آرامی‌های شهری، جرم و… (نه در برابر حوادث رانندگی، سیل، آتش‌سوزی، زلزله و مواردی از این قبیل)، و بعد ذهنی امنیت اجتماعی به معنای احساس امنیت و آرامش است (ماندل، 1377، 18). اگر امنیت اجتماعی را شامل تمهیداتی برای حفظ زندگی اعضای یک جامعه و حفظ راه و روش زندگی آنان و شیوه زندگی بدانیم، امنیت اجتماعی ناظر به توانایی پاسداشت یا تهدید از عنصری است که افراد یک جامعه را به همدیگر مرتبط می‌سازد (گیدنز، 1374، 91).
امنیت در فرهنگ فارسی به معنای آزادی، آرامش، فقدان ترس و عدم هجوم دیگران آمده است (محمودی جانکی، 1376، 171). اسلام امنیت اجتماعی را در تمامی ابعاد آن مطرح می‌کند، طوری که امنیت اجتماعی در آن بر اساس حفظ مال و آبرو و حیثیت افراد جامعه استوار است. در صورتی که هر کدام از این محورها خدشه‌دار شوند و کرامت انسان و عزت نفس و شخصیت او مورد لطمه قرار گیرد، امنیت اجتماعی متزلزل و پایه‌های آن سست خواهد شد (نویدنیا، 1382، 8).

یافته‌های تحقیق
امنیت اجتماعی در شهرهای گردشگری
امروزه گردشگری شهری برای بسیاری از مدیران و مسئولان شهری به صورت امري اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و نمادین بسیار با اهمیت درآمده است. گردشگری شهری به نوعی فرایند رقابتی در هر جامعه‌ای میان کلانشهرهای آن جامعه تبدیل شده که مدیریت وقت شهری آن با ارائه تعاریف، تعیین اهداف، داوری میان گزینه‌های گوناگون در زمینه سرمایه‌گذاری و آمایش و ایجاد ساختار مدیریت مناسب و تجاری کردن فرآورده‌های گردشگری شهری باید سعی کنند در جهت توسعه پایدار محلی گام مؤثری بردارند. این منطق بهره‌برداری از امکانات شهری برای گردشگری شهری تاکنون در ایران به مراتب از کشورهای منطقه و در حال توسعه کمتر بوده است.
وجود جاذبه‌های متنوع که در شهرها استقرار یافته، در کنار موقعیت مکانی، شکل‌شناسی شهر، اماکن ساخته شده تاریخی و میراثی، فضاهای سبز، مراکز فرهنگی (اعم از موزه‌ها- سالن‌های تئاتر- جشنواره‌ها- نمایشگاه‌های مختلف و…)، امکانات ورزشی، فضاها و بخش‌های سرگرم‌کننده، وجود امکانات در بخش مهمان‌نوازی (رستوران‌ها- هتل‌ها و…)، مراکز خرید و بازارها و.. جزء پارامترهای مهم شکل‌گیری گردشگری شهری است. در جامعه ایران هم وجود این عامل‌ها در ساختار کلانشهرها منجر به این شده که گردشگران شهری داخلی بسیاری را به عنوان گردشگر به سمت این شهرها روانه کند.
گردشگری شهری یک عامل تغییر دهنده فضا در مکان‌ها و زمان‌های شناخته شده برای هر شهر و کلانشهری محسوب می‌گردد. در واقع توریسم شهری به عنوان استفاده‌کننده از فضای شهری یا وزن‌دهی و تمرکز بر بخشی از فضای شهری می‌تواند به عنوان عامل مهم قابل توجه و بررسی باشد. هر میزان که استفاده گردشگران از این فضاها و امکانات، خدمات، تسهیلات و جاذبه‌های شهری بیشتر باشد، فضا و ساختار فضای شهری به سمت گردشگری بیشتر تمایل دارد.
یکی از عامل‌های اساسی در گردشگری شهری مبحث امنیت در گردشگری است. در واقع احساس آرامش و امنیت شاید مهم‌ترین دلیل برای سفر کردن است و ایجاد و حفظ امنیت به برنامه‌ریزی و تلاش جدی نیازمند است، به طوری که باید به فکر تأمین زیرساخت‌های لازم برای ایجاد امنیت گردشگران بود. چرا که اگر گردشگر در مقصد تعطیلات خود احساس ناامنی یا خطر کند، برداشتی منفی نسبت به آن مقصد در او ایجاد می‌شود، که به صنعت گردشگری مقصد آسیب شدیدی وارد می‌کند و می‌تواند موجب رکود گردشگری آن منطقه شود.
سال‌ها تبلیغات مغرضانه و نادرست دشمنان، رتبه نخست تلفات جاده‌ای، سقوط هواپیماها و آدم ربایی‌هایی که در گوشه و کنار گاه پیش می‌آید همه در تصور و بینش گردشگران تأثیر می‌گذارد. این در حالی است که در گذشته کشورمان در مقایسه با بسیاری از مناطق و ممالک در همان زمان از امنیت بیشتری برخوردار بود. در همین ارتباط تاورینه می‌نویسد؛ در خاک ایران مخاطرات نیست، در ایران امنیت طرق و شوارع برای مسافرین کامل است چنانچه در منزل اسباب راحتی فراوان‌تر (سفرنامه تاورنیه: 19). آنچه مسلم است در گذشته از جمله در بخش عمده‌ای از دوران صفویه کشورمان از امنیت مناسبی برخوردار بود.
دوره‌ي سلطنت شاه‌عباس اول را می‌توان یکی از مهم‌ترین ادوار توسعه‌ي گردشگری در ایران به حساب آورد. این توسعه به چند عامل بستگی داشت، که مهم‌ترین آنها امنیت و توسعه راه‌های ارتباطی و تأسیسات اقامتی بود که در این دوره برای سهولت ارتباط و توسعه (امنیتی و اقتصادی) کشور شبکه منظمی از راه‌های اساسی به وجود آمد. به طوری‌که امروزه هنوز راه‌هایی که به نام «راه شاه عباسی» معروف است در برخی نقاط کشور شناخته می‌شود که در واقع جانشین «شاهراه بزرگ هخامنشی» است که به موازات مرمت راه‌های قدیمی و ایجاد راه‌های جدید ايجاد شده بودند، چون شاه عباس به آسایش و رفاه مسافران توجه خاص داشت، اما در سال‌های اخیر، به‌خصوص با حمله عراق به ایران و جنگ، گردشگری در ایران به شدت آسيب ديد. پس از اتمام جنگ در سال 1988 روند ورود گردشگران خارجی در ایران به تدریج رو به فزونی گرفت، اما به هیچ وجه شایستۀ توانایی‌های بالقوه ایران و جاذبه‌های بی‌شمار آن نیست.

احساس امنیت در گردشگران
توسعه و امنیت مکمل یکدیگرند. بدیهی است امنیت پایدار، مرهون توسعه پایدار است و توسعه پایدار تضمین‌کننده امنیت ملی است. امروزه هر آن چیزی که از تعریف علمی برخوردار نبوده و قواعد منطقی بر آن حاکم نباشد شکست خورده و یا حالت رکود به خود می‌گیرد. این امر در صنعت گردشگری و بعد امنیت آن نیز صادق است. به طور مثال، برای امنیت در بخش ترابری و حمل و نقل، اقامتگاه‌ها، هتل‌ها و جاذبه‌ها لازم است سفر سازان و سازمان‌های گردشگری برای توسعه توریسم هماهنگی لازم را با یکدیگر داشته باشند. در علم جهانگردی واﮊه Availability (به مفهوم مهیا بودن) دارای اهمیت بسیار است. به عنوان نمونه، در عین حالی که در بخش ترابری، جاده وجود دارد وقتی وزارت راه و ترابری اعلام می‌کند که در جاده‌ها روزانه بیش از سی هزار نفر کشته می‌شود بدان معنا است که از نظر گردشگری جاده Availabel (مهیا) نیست. (صیدایی، 1389، 7). از سویی دیگر، وقتی گردشگر جای مناسب برای اقامت نداشته باشد به آن محل باز نمی‌گردد. مواردی از این گونه امنیت گردشگری را مختل می‌سازد. ملاک امنیت در گردشگری احساس امنیت در گردشگران است.
از نتایج مثبت یک سفر آن است که گردشگر متوجه می‌شود چه قدر از نگرانی‌ها و ترس‌هایش قابل اعتنا و چه مقدار تحت‌تأثیر تبلیغات دو پیش فرض ذهنی خود او قرار دارد.
جهانگردان قرار است سفیرانی باشند که کشور ما و امنیت موجود در آن را همان‌طور که هست در عرصه بین‌المللی توصیف کنند. در این رابطه ضرورت دارد که جاذبه‌های گردشگری ایران در خارج از مرزها به نحو مطلوب تبلیغ گردد و زمینه‌های لازم برای سهولت رفت و آمد گردشگران خارجی به ایران فراهم آید.
تجربه دست اندرکاران گردشگری در ایران حاکی است بیشتر گردشگرانی که به ایران سفر می‌کنند در ابتدای ورود احساس امنیت دارند، ولی در انتهای سفر ایران را ناامن تلقی می‌کنند (نورآقایی، 1386،9).
سرمایه‌های اجتماعی (مثل اعتماد گردشگران به ایرانیان، احساس امنیت، احساس همکاری از سوی ایرانیان) از جنبه‌های مهم روابط انسانی است. چرخ‌های زندگی اجتماعی بر محور اعتماد و همکاری در حال حرکت می‌باشد. در مقابل، کاهش هر یک از ابعاد سرمایه اجتماعی موجب می‌گردد که در گام اول افراد خود آن جامعه احساس ناامنی کرده و به دلیل ترس و نگرانی از همکاری و گسترش تعاملات در ابعاد مختلف جامعه کناره‌گیری نمایند. از این‌رو، صنعت گردشگری نیز به لحاظ عرضه اجتماعی (پذیرش گردشگر از سوی مردم) دچار چالش می‌گردد. بنابراین، یکی از اصول اولیه در توسعه گردشگری داشتن اعتماد، احساس امنیت و همکاری افراد جامعه با یکدیگر است و در چنین شرایطی اگر جامعه‌ای از سرمایه اجتماعی بالاتری برخوردار باشد، میزان اعتماد، رضایت و امنیت گردشگران خارجی نیز در آن کشور بالا خواهد بود و مجموعه این عوامل در تمایل گردشگران به سفر مجدد بسیار تأثیرگذار است.

نتیجه‌گیری
از جمله اهداف کلان توسعه توریسم شهری می‌توان به ایجاد بستری مناسب جهت توسعه پایدار شهری، غنی و سالم‌سازی اوقات فراغت جوانان و خانواده‌ها، بالا بردن سطح آگاهی شهروندان نسبت به شهر خود، معرفی دیدنی‌ها و جاذبه‌ها، اشتغالزایی و فرهنگ‌‌‌سازی اشاره نمود.
سرآمد انواع گردشگری‌ها و پرمشتری‌ترین آن‌ها گردشگری شهری است. در بسیاری از کشورهای موفق در این صنعت، شهر پایه و اساس توسعه گردشگری است. گردشگری در میان فعالیت‌های فراغتی از بیشترین تنوع و تحرک از یک سو و وسیع‌ترین پهنه مکانی و فضایی از سوی دیگر برخوردار است. شاید بتوان گفت که گردشگری، به خصوص گردشگری شهری، به گونه‌ای تمام فعالیت‌های فراغتی دیگر را نیز با خود همراه دارد و بدین سبب برنامه‌ریزی و مدیریت گردشگری از امور حساس، پیچیده و چند وجهی است که توجه ویژه مدیران شهری را می‌طلبد. شهرداری به عنوان متولی اداره شهر می‌تواند، ضمن اطلاع رسانی‌های صحیح به گردشگران شهری و فرهنگسازی در برخی حوزه‌ها، به بسترسازی برای رونق زیرساخت‌های گردشگری كمك كند. اصولاً تا امنیت برقرار نباشد، سفری شکل نخواهد گرفت و سخن گفتن از گردشگری بیهوده خواهد بود.
بر اساس آن چه قبلاً گفتیم، هرگاه در سطح جامعه جهانی بستر مناسبی فراهم باشد، افراد سفر می‌کنند و در پی آن فعالیت‌های مربوط به گردشگری رونق می‌یابند. اگر گردشگران نسبت به مقصدی احساس ناامنی داشته باشند، هرگز به آن جا سفر نمی‌کنند.
امنیت و گردشگری، عامل‌های یک معادله هستند که نسبتی مستقیم با هم دارند. در واقع، همان‌طور که یکی از عوامل مهم توسعه گردشگری وجود امنیت است، رونق گردشگری در یک منطقه و تردد گردشگران در یک مقصد، موجب به وجود آمدن امنیت می‌شود. البته نباید فراموش کرد که این قضیه همیشه هم صادق نیست، چرا که در برخی مواقع، وجود پدیده گردشگری و رفت و آمد گردشگران باعث ناامنی شده است. با وجود این، صنعت گردشگری و مقوله امنیت ارتباط تنگاتنگی با هم دارند. در این مورد هم باید دانست و اعتقاد داشت که ملاک امنیت در گردشگری، احساس امنیت توسط گردشگران است.
از طرفی این مسئله بسیار حائز اهمیت است که بدانیم امنیت را در چه مقوله‌هایی باید به وجود بیاوریم، مسئله‌ای که برای حل آن نیازمند شناخت تهدیدها هستیم. از آن‌جا که تنش‌های سیاسی میان ایران و جوامع بین‌المللی وجود دارد، به گردشگران توصیه می‌شود که برای برنامه‌ریزی سفر به ایران اخبار رسانه‌ها و توصیه‌های سفر را جدی بگیرند. گردشگران می‌بایستی از اجتماعات بزرگ دوری کنند. عکس‌برداری از مناطق نظامی و دولتی ممنوع است. ایران کشوری زلزله‌خیز است. از کارت اعتباری نمی‌توان استفاده کرد. قوانین اسلامی در این کشور به شدت رعایت می‌شود، نوشیدن نوشیدنی‌های الکل‌دار ممنوع است، و زنان بالای چند سال باید حجاب اسلامی را رعایت کنند. گردشگران باید در تمام مدت، کارت‌های شناسایی خود را به همراه داشته باشند
در این میان وظیفه‌ی ما تغییر اندیشه‌های ناصحیح و تغییر مواردی است که امکان تغییرشان وجود دارد. برای تغییر اندیشه‌های ناصحیح، دانستن داشته‌ها و توانایی‌ها ضروري است. از نقطه نظر دیگر اندیشه امنیت روانی گردشگر مطرح است، بايد منطق برخوردهای سیاسی و مذهبی‌مان برایشان روشن و شفاف باشد.

منابع
1- پاپلی یزدی، محمد حسین، 1385، گردشگری (ماهیت و مفاهیم)، انتشارات سمت.
2- تاورینه، ﮊان باتیست، سفرنامه، 1382، ترجمه حمید ارباب شیرانی.
4- جهانگردی و مسائل امنیت Modirya.com
5- دانایی، سید علی، 1389، جایگاه و نقش امنیت در توسعه گردشگری.
6- سازمان برنامه و بودجه، 1371، مدیریت فرهنگ و هنر تربیت بدنی، صنعت جهانگردی در ایران.
7- صیدایی، اسکندر، مقدم، زهرا، 1389، نقش امنیت در توسعه گردشگری.
8- کارگر، بهمن، 1386، توسعه شهرنشینی و صنعت گردشگری در ایران، سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح.
9- گیدنز، آنتونی، 1374، جامعه‌شناسی، ترجمه منوچهر صبوری.
10- لطفی‌فر، مجتبی، یغفوری، حسین، 1389، نقش امنیت در توسعه گردشگری.
11- ماندل، رابرت، 1377، چهره متغیر امنیت ملی، ترجمه ﭘﮊوهشکده مطالعات راهبری تهران.
12- محمودی جانکی، فیروز، امنیت و ناامنی از دیدگاه سیاست جنایی.
13- نورآقایی، آرش، 1386، خبرگزاری مستقل محیط زیست ایران.
14- نوید نیا، منیره، فصلنامه مطالعات راهبردی، 1382، درآمدی بر امنیت اجتماعی.
15- هزارجریبی، جعفر،1390، احساس امنیت اجتماعی از منظر توسعه گردشگری، مجله جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی.

16-Timothy,dallen j .and Geoffey wall (1995) ,”Tourist Accommodation in an Asian Historic City “, the journal of Tourism Vol. 8 ,9 oxford university.
17- Inskeep,e (1981) “Enviromental planning for tourism , Annals of tourism Research.